राजनीति
फिफा विश्वकपको उपाधि जित्ने टोलीको चर्चा जति चर्को छ, व्यक्तिगत पुरस्कार गोल्डेन बुटको प्रतिस्पर्धा पनि त्यत्तिकै रोमाञ्चक बनेको छ। हाल अर्जेन्टिनाका कप्तान लियोनल मेसी (८ गोल), फ्रान्सका कप्तान किलियन एमबाप्पे (७ गोल, २ असिस्ट), नर्वेका एर्लिङ हालान्ड (७ गोल) र इंग्ल्यान्डका कप्तान ह्यारी केन (६ गोल, १ असिस्ट) शीर्ष गोलकर्ताको दौडमा छन्। असिस्टका आधारमा एमबाप्पे र मेसीले अन्य प्रतिस्पर्धीभन्दा केही अग्रता कायम गरेका छन्।
यस विश्वकपमा मेसी र एमबाप्पेले लगातार उत्कृष्ट प्रदर्शन गरिरहेका छन्। मेसीले खेलेका पाँचै खेलमा गोल गर्दै आफ्नो टोली अर्जेन्टिनालाई नकआउट चरणसम्म पुर्याएका छन् भने एमबाप्पे पनि फ्रान्सका लागि निर्णायक खेलाडी बनेका छन्। हालान्ड र केनले पनि निरन्तर गोल गर्दै गोल्डेन बुटको प्रतिस्पर्धालाई थप रोचक बनाएका छन्।
गोल्डेन बुटको चर्चा भइरहँदा सन् १९५८ को विश्वकपमा फ्रान्सका महान् स्ट्राइकर जस्ट फोन्टेनले बनाएको एकै संस्करणमा १३ गोलको कीर्तिमान फेरि चर्चामा आएको छ। स्वीडेनमा आयोजित उक्त विश्वकपमा फोन्टेनले फ्रान्सका सबै ६ खेलमा गोल गर्दै दुई ह्याट्रिकसहित १३ गोल गरेका थिए। उनले समूह चरणमा पाराग्वेविरुद्ध ह्याट्रिक, युगोस्लाभियाविरुद्ध दुई तथा स्कटल्यान्डविरुद्ध एक गोल गरे। क्वार्टरफाइनलमा नर्दन आयरल्यान्डविरुद्ध दुई, सेमिफाइनलमा ब्राजिलविरुद्ध एक तथा तेस्रो स्थानका लागि भएको खेलमा पश्चिम जर्मनीविरुद्ध चार गोल गर्दै उनले इतिहास रचेका थिए। आश्चर्यजनक रूपमा फोन्टेनले आफ्नो करियरमा केवल एकपटक मात्र विश्वकप खेलेका थिए, तर त्यही संस्करणमा बनाएको कीर्तिमान आजसम्म अटुट छ।
फोन्टेनअघि सन् १९५४ मा हंगेरीका सान्डोर कोसिसले ११ गोल गर्दै एकै संस्करणमा सर्वाधिक गोल गर्ने कीर्तिमान बनाएका थिए। त्यसपछि १९६६ मा पोर्चुगलका युसेबियोले ९ गोल तथा १९७० मा जर्मनीका गर्ड मुलरले १० गोल गरे पनि फोन्टेनको १३ गोलको रेकर्ड कसैले भेट्न सकेन।
यसपटक भने परिस्थिति केही फरक छ। विश्वकपको नयाँ ढाँचाअनुसार फाइनलसम्म पुग्ने टोलीले कुल आठ खेल खेल्न पाउने भएकाले शीर्ष गोलकर्ताहरूलाई आफ्नो गोल संख्या बढाउने पर्याप्त अवसर छ। अहिले नै मेसी ८ तथा एमबाप्पे ७ गोलमा पुगेका छन्। यदि उनीहरूले आफ्नो टोलीलाई फाइनलसम्म पुर्याउँदै निरन्तर गोल गर्न सके भने फोन्टेनको कीर्तिमान गम्भीर चुनौतीमा पर्न सक्छ।
प्रतिस्पर्धात्मक समीकरण पनि निकै रोचक छ। अर्जेन्टिना, नर्वे र इंग्ल्यान्ड एउटै नकआउट ब्राकेटमा रहेकाले मेसी, हालान्ड र केनमध्ये एक खेलाडी मात्र फाइनल पुग्ने सम्भावना छ। अर्कोतर्फ एमबाप्पेको फ्रान्स अर्को ब्राकेटमा रहेकाले उनी अन्तिमसम्म गोल्डेन बुटको दौडमा रहने बलियो दाबेदार मानिएका छन्।
विश्व फुटबलका समर्थकहरूको मुख्य चासो अहिले यही हो—के लियोनल मेसी वा किलियन एमबाप्पेमध्ये कसैले ६८ वर्षदेखि कायम रहेको जस्ट फोन्टेनको १३ गोलको ऐतिहासिक कीर्तिमान तोड्न सक्लान्, वा यो रेकर्ड अझै सुरक्षित रहनेछ? आगामी नकआउट चरणका खेलहरूले यस प्रश्नको उत्तर दिनेछन्।